Plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie – jak odzyskać pieniądze?

Plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie to produkt inwestycyjno-ubezpieczeniowy Open Life, który dla tysięcy klientów okazał się źródłem dotkliwych strat finansowych. Orzecznictwo sądów (w tym przełomowy wyrok TSUE z 2022 roku) sprawiło, że odzyskanie utraconych środków jest dziś realną możliwością dla konsumentów. Sprawdź, jakie masz prawa i jak wygląda cały proces.

Czym był plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie i jak działał?

Plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie to produkt finansowy należący do kategorii ubezpieczeniowych funduszy kapitałowych (UFK), czyli połączenie ubezpieczenia grupowego na życie i dożycie z inwestowaniem składek w instrumenty finansowe. Produkt ten istniał w aż 13 wersjach i sprzedawanych był za pośrednictwem różnych instytucji finansowych.

Choć z nazwy można było wywnioskować, że to po prostu bezpieczny plan systematycznego oszczędzania, jego mechanizm działania był znacznie bardziej złożony niż sugerował to marketingowy komunikat.

Środki wpłacane przez klientów nie trafiały na konto oszczędnościowe ani do funduszu inwestycyjnego. Były lokowane w obligacje wyemitowane przez Nomura Bank International plc, których wartość uzależniona została od zachowania indeksu Nomura Growth Poland 2. Łączył on ekspozycję na dwa główne rynki akcji: polski WIG20 oraz europejski EuroStoxx 50.

Wypłata pod koniec okresu ubezpieczenia zależała od ryzykownego mechanizmu: klient otrzymywał wartość nominalną obligacji powiększoną o ewentualny zysk z indeksu, ale tylko wtedy, kiedy indeks wzrastał względem poziomu startowego.

Jeżeli spadał lub pozostawał bez zmian, konsument otrzymywał wyłącznie wartość nominalną i to jedynie pod warunkiem, że dotrzymał umowy. Każde wcześniejsze zrezygnowanie z produktu wiązało się z dotkliwymi stratami finansowymi.

Inną kwestię stanowiła część ubezpieczeniowa produktu (równie iluzoryczna co deklarowana ochrona kapitału). Świadczenie na wypadek śmierci ubezpieczonego pokrywało się z wartością rachunku rachunku udziałów powiększoną o symboliczne 100 złotych. Produkt był więc w istocie instrumentem inwestycyjnym, a nie ubezpieczeniem.

Kto oferował plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie i kiedy?

Plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie był oferowany przez Open Life Towarzystwo Ubezpieczeń Życie S.A. (spółka z siedzibą w Warszawie, zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym pod numerem 0000292551).

Produkt sprzedawano w latach 2011–2014. Należał on do szerszej rodziny grupowych polis inwestycyjnych, które w tamtym czasie oferowała większość ubezpieczycieli działających na polskim rynku.

Open Life nie prowadziło jednak własnej sieci sprzedaży. Produkty dystrybutowano wyłącznie za pośrednictwem zewnętrznych instytucji finansowych. Głównym kanałem sprzedaży był Getin Noble Bank, Idea Bank, Open Finance, Home Broker oraz Tax Care.

Wszystkie podmioty były ze sobą powiązane kapitałowo i osobowo, tworząc imperium finansowe. To właśnie rozszerzona sieć wzajemnych powiązań sprawiła, że oferty Open Life trafiały do klientów w wielu miejscach jednocześnie.

W latach 2011–2014 klienci Open Life wpłacili na polisolokaty łącznie 2,4 miliarda złotych. Dla porównania: konsumenci TU Europa (działającej w podobnym modelu) zainwestowali w produkty 1,9 miliarda złotych w latach 2009–2014.

Plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie – jak wprowadzał klientów w błąd?

Nazwa produktu nie była przypadkowa. Podobnie jak inne oferty z Open Life i TU Europa: Plan Oszczędnościowy Bezpieczna Przyszłość, Stabilny Zysk oraz Plan Regularnego Oszczędzania Zabezpiecz Przyszłość. Miała za zadanie przekonać konsumenta do bezpieczeństwa zawieranej umowy i rozwiać jego wątpliwości w tym zakresie.

Klienci trafiali do oddziałów Getin Noble Banku, Open Finance czy Idea Banku, żeby założyć lokatę, wpłacić oszczędności i zadbać o przyszłość. A doradcy finansowi prezentowali im plan oszczędnościowy jako atrakcyjną alternatywę dla zwykłej lokaty bankowej.

Produkt, miał oferować wyższe zyski oraz bezpieczeństwo kapitału. Padały też zapewnienia o stuprocentowej ochronie w terminie wykupu. Klienci nie byli świadomi tego, że środki trafią w obligacje powiązane z ryzykownym indeksem giełdowym, ani że wcześniejsza rezygnacja z produktu może wiązać się z utratą oszczędności.

Co stało się z pieniędzmi klientów, którzy zdecydowali się na plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie?

Zamiast rosnąć, oszczędności klientów malały (często nawet o 40–50%) już na początku obowiązywania umowy.

Działo się tak dlatego, że wpłacane składki były od razu obciążane wieloma opłatami:

• za zarządzanie,
• operacyjne,
• aktywacyjne od każdej składki,
• za ryzyko i za konwersję.

Nawet jeżeli indeks zachowywał się neutralnie, konsument i tak tracił: opłaty zjadały kapitał systematycznie, niezależnie od wyników inwestycyjnych.

Największym problemem była opłata likwidacyjna, pobierana przy wcześniejszym rozwiązaniu umowy. W pierwszych latach działania produktu mogła wynosić nawet 99% wpłaconej kwoty. Klient, który chciał odzyskać swoje pieniądze przed końcem okresu ubezpieczenia, tracił niemal wszystko.

Stawiano konsumentów przed nieuczciwym wyborem: kontynuować wpłaty do produktu, który przynosi straty, albo zrezygnować i stracić większość oszczędności.

Wiele osób, które zdecydowały się na rezygnację i zaprzestały wpłat, przez wysokie opłaty likwidacyjne utraciły wszystkie (lub prawie wszystkie) zgromadzone środki. Umowy zawierane były często na 10, 15, a nawet 30 lat, co dodatkowo utrudniało wyjście z trudnej sytuacji.

Reakcja instytucji na plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie – UOKiK, KNF i Rzecznik Finansowy

Pierwsze sygnały ostrzegawcze pojawiły się dość wcześnie. W 2012 roku UOKiK nałożył na Getin Noble Bank karę w wysokości blisko 5,7 mln zł za sposób, w jaki pracownicy banku prezentowali klientom ofertę polis z UFK (jako alternatywę dla bezpiecznych lokat bankowych).

Łącznie urząd wydał 23 decyzje dotyczące nieuczciwej sprzedaży polisolokat i w latach 2013–2014 nałożył kary o wartości 57 mln zł. W późniejszym czasie podejście było znacznie łagodniejsze: ubezpieczyciele zobowiązywali się do obniżania opłat likwidacyjnych w zamian za uniknięcie kolejnych sankcji.

Rzecznik Finansowy nie pozostawiał złudzeń co do charakteru produktów. W swoim raporcie wprost stwierdził, że ubezpieczenia z UFK praktycznie nie dawały klientom szans na zarobek i były tak skomplikowane, że nie powinno się ich w ogóle oferować przeciętnemu konsumentowi.

Na konferencji prasowej w 2016 roku (przy okazji publikacji raportu Rzecznika Finansowego o polisolokatach) padło mocne stwierdzenie, wypowiedziane przez Krystynę Krawczyk – dyrektora Wydziału Klienta Rynku Ubezpieczeniowo-Emerytalnego w Biurze Rzecznika Finansowego.

Te produkty finansowe należałoby wycofać, naprawić straty klientów i przeprosić. Czyli zrobić dokładnie to, co robi się z wadliwym lekiem, który trafił do aptek.

KNF w 2019 roku zakwalifikował polisolokaty jako produkty nieakceptowalne. Posiadające niejasną strukturę opłat, wysokie ryzyko inwestycyjne oraz brak korzyści mierzonych stopą zwrotu. Zapowiedział też interwencję produktową mającą wyeliminować tego typu oferty z rynku do połowy 2020 roku.

Wyroki w sprawach planu oszczędnościowego Stabilne Oszczędzanie

Sprawy sądowe dotyczące planu oszczędnościowego Stabilne Oszczędzanie trafiały przed polskie sądy już od kilku lat. Jedną z przełomowych była sprawa rozpatrywana przez Sąd Najwyższy, który w uchwale z 6 kwietnia 2018 r. (sygn. III CZP 114/17) potwierdził, że w umowie grupowego ubezpieczenia na życie i dożycie z UFK (Plan Oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie) znajdowała się klauzula abuzywna.

Towarzystwo ubezpieczeń pobrało aż 80% wartości zgromadzonych środków przy rozwiązaniu umowy. Sąd podkreślił, że klauzula abuzywna jest bezskuteczna i nieważna z mocą wsteczną, co oznacza, że roszczenie o zwrot pobranych kwot przysługuje od momentu ich pobrania.

Kolejny przełom nastąpił po orzeczeniu TSUE z 24 lutego 2022 r., które rozwiało wątpliwości co do obowiązku informacyjnego ubezpieczycieli. W czerwcu i lipcu 2022 roku Sąd Rejonowy dla Warszawy-Woli wydał dziewięć wyroków unieważniających umowy z Open Life (sygn. II C 2/16, II C 492/20, II C 1771/18, II C 1758/18, II C 1782/18, II C 1769/18, II C 1689/18, I C 1703/21, II C 1378/16).

Wśród produktów objętych postępowaniami wprost wymieniony znajdował się także Plan Oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie. Każdy z tych wyroków oznaczał dla poszkodowanego zwrot wszystkich wpłaconych składek wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienia oraz kosztami procesowymi.

Czy plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie można unieważnić w 2026 roku?

Tak, jest to potwierdzona orzecznictwem możliwość. Sądy uznają umowy planu oszczędnościowego Stabilne Oszczędzanie za nieważne z kilku powodów:

• całe ryzyko inwestycyjne i kredytowe zostało przeniesione na klienta, podczas gdy towarzystwo ubezpieczeń zarabiało na opłatach,
• wzorzec umowy był skonstruowany w sposób, który uniemożliwiał konsumentowi zrozumienie charakteru produktu, co stanowi nieuczciwą praktykę rynkową,
• opłaty likwidacyjne oraz opłaty administracyjne zostały powszechnie uznane przez sądy za klauzule abuzywne, czyli niedozwolone postanowienia umowne, które nie wiążą konsumenta od momentu zawarcia umowy.

Masz plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie? Nawet jeśli wyroki sądowe są orzekane na korzyść konsumentów, nadal potrzebujesz specjalistycznego wsparcia, żeby szybko i profesjonalnie przeprowadzić proces.

Helpfind oferuje kompleksowe wsparcie oraz całkowicie bezpłatną weryfikację umowy polisolokaty. Zgłoś się po pomoc już teraz. Im szybciej pozbędziesz się tego problemu, tym szybciej odzyskasz spokój.

Po jakim czasie przedawniają się sprawy polisolokat – do kiedy można skorzystać z pomocy?

To jedno z najczęściej zadawanych pytań przez osoby poszkodowane. Wiele osób błędnie zakłada, że ich roszczenia już dawno wygasły. W rzeczywistości sytuacja jest jednak korzystniejsza, niż sugerują towarzystwa ubezpieczeń w odpowiedziach na reklamacje.

Dla polis rozwiązanych przed 9 lipca 2018 r. termin przedawnienia wynosi 10 lat, dla polis rozwiązanych po tej dacie: 6 lat. Istotne jest jednak to, od kiedy ten termin zaczyna biec. Sąd Najwyższy orzekł, że bieg przedawnienia rozpoczyna się dopiero wtedy, kiedy konsument dowiedział się o tym, że towarzystwo stosowało wobec niego niedozwolone postanowienia umowne.

Część sędziów przyjmuje też, że chwilą przedawnienia było ogłoszenie decyzji UOKiK dotyczących polisolokat (przełom 2015 i 2016 roku). Oznacza to, że osoby, które rozwiązały swoje polisy, wciąż mają możliwość dochodzenia praw.

Nie warto jednak zwlekać, im dłużej czekamy, tym większe ryzyko, że termin przedawnienia w naszej sprawie jednak upłynie.

Jak odzyskać pieniądze z Planu Oszczędnościowego Stabilne Oszczędzanie?

Osoby poszkodowane przez plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie mają do dyspozycji dwie ścieżki. Pierwszą jest dochodzenie zwrotu opłaty likwidacyjnej, pozwalająca odzyskać tylko część utraconych środków. Druga to pełne unieważnienie umowy, umożliwiająca odzyskanie wszystkich wpłaconych składek i opłat wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie.

Przed złożeniem pozwu konieczne jest zebranie dokumentacji: polisy, ogólnych warunków ubezpieczenia oraz rozliczenia umowy z wyszczególnieniem pobranych opłat. Na ich podstawie można ocenić, która ścieżka jest korzystniejsza w Twoim przypadku.

Czas trwania postępowania zależy od jego rodzaju i stopnia skomplikowania. Sprawy o zwrot opłaty likwidacyjnej są zwykle rozstrzygane stosunkowo szybko.

Natomiast pełne unieważnienie umowy trwa dłużej, czasami nawet kilka lat. W obu przypadkach wyrok zasądza nie tylko kwotę główną, ale również odsetki ustawowe za opóźnienie i koszty procesowe. Odzyskana kwota jest zatem wyższa niż sama różnica między wpłaconymi a wypłaconymi środkami.

Jak Helpfind może pomóc w odzyskaniu pieniędzy z polisolokaty?

Masz plan oszczędnościowy Stabilne Oszczędzanie i podejrzewasz, że straciłeś pieniądze? Możesz zgłosić swoją sprawę do Helpfind i skorzystać z bezpłatnej analizy dokumentów. Sprawdzimy, czy w Twoim przypadku istnieje możliwość dochodzenia roszczeń.

Możliwe są dwie ścieżki działania:

• Unieważnienie umowy – dochodzona kwota obejmuje różnicę między sumą wpłaconych składek a wypłatą otrzymaną przy rozwiązaniu umowy, powiększoną o należne odsetki ustawowe za opóźnienie.
• Zwrot niesłusznie pobranych opłat – jeżeli umowa przewidywała opłaty, które mogą zostać zakwestionowane (np. opłatę likwidacyjną), możliwe jest dochodzenie ich zwrotu.

Jak wygląda proces w Helpfind?

1. Pozyskanie dokumentów od ubezpieczyciela i analiza umowy.
2. Ocena podstaw prawnych i wyliczenie roszczenia.
3. Wezwanie do zapłaty oraz rozbudowana reklamacja.
4. W razie potrzeby przygotowanie pozwu i reprezentacja klienta w sądzie.

W pierwszej kolejności podejmowane są próby polubownego zakończenia sprawy. Jeżeli nie przyniosą oczekiwanych rezultatów, sprawa zostaje skierowana na drogę sądową.

Chcesz sprawdzić, czy możesz odzyskać środki? Zgłoś swoją umowę polisolokaty do bezpłatnej analizy Helpfind i dowiedz się, jakie masz możliwości.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)